Verzwegen zeeheld Jacob Benckes (1637-1677) en zijn wereld

Op 2 februari 2018 verschijnt bij uitgeverij Walburg Pers het boek Verzwegen zeeheld.Jacob Benckes (1637-1677) en zijn wereld van Jan de Vries. De uitgave wordt gepresenteerd
bij de opening van de tentoonstelling in het Fries Scheepvaart Museum te Sneek.

Over Jacob Benckes was weinig bekend en zijn positie op de oorlogsvloot was een mysterie: Hoewel hij geen hoofdofficiersrang had, werd hij drie keer uitgezonden als leider van belangrijke missies. Verzwegen zeeheld werpt nieuw licht op de herovering van Nieuw-Nederland in 1673, het belangrijkste wapenfeit van Jacob Benckes, dat hem in de geschiedschrijving echter nooit is toegekend. Hij is de laatste vertegenwoordiger genoemd van de agressieve Nederlandse zeemacht uit de zeventiende eeuw.

Dit boek is geen biografie. Behalve twee portretten, geschilderd door Nicolaes Maes, bleef van zijn persoonlijke leefwereld weinig bewaard. Slechts door het opdiepen van vele veelal zakelijke documenten is zijn levensloop te volgen. Enkele brieven aan zijn opdrachtgevers gunnen ons een kijkje in zijn persoonlijkheid. Hij groeide op als jongste van zeven in een zeemansgezin in het Friese Koudum. Als jongen ging hij al mee naar zee en vanaf zijn negentiende tot zijn zevenentwintigste jaar was hij koopvaardijschipper.

Zijn keuze voor de admiraliteit van Amsterdam was geen toeval en Benckes was daar zeker niet de enige officier uit de schippersgemeenschap van de Friese Zuidwesthoek. Opvallend snel viel zijn benoeming tot kapitein-ter-zee. Uiteraard vocht hij in de diverse zeeslagen van zijn tijd, zoals de beroemde Tocht naar Chatham. Door twee missies naar West-Indië is zijn naam voor altijd verbonden aan die contreien. Jacob Benckes sneuvelde in 1677 op het Caribische eilandje Tobago.

Verschijning
Deze uitgave verschijnt februari 2018.

Ter gelegenheid van Verzwegen zeeheld. Jacob Benckes (1637-1677) en zijn wereld organiseert het Fries Scheepvaartmuseum in Sneek een tentoonstelling over Jacob Benckes.
De opening van de tentoonstelling en boekpresentatie vinden plaats op 2 februari in het Fries Scheepvaartmuseum. De expositie loopt van 2 februari tot 6 mei.

Lezing Jacob Benckes en zijn wereld

Zaterdag 14 februari 2015, door Jan de Vries

Verbazing dat er zo weinig bekend was over Jacob Benckes zette de spreker in 2005 aan tot wat een lange, boeiende en leerzame ontdekkingsreis zou worden. Zijn afkomst was nooit onderzocht en over de schippersgemeenschap van de Friese Zuidwesthoek, waar hij bij hoorde, was weinig bekend. Door de rivaliteit met Engeland monsterde hij omstreeks 1664 aan bij de Amsterdamse admiraliteit. Hij groeide in enkele jaren uit tot een capabele en zeer gewaardeerde officier.

Na het rampjaar 1672 deed hij als bevelhebber van zich spreken door opzienbarende acties in West-Indië. In de geschiedschrijving is zijn rol zwaar onderschat. De zoektocht naar zijn afkomst heeft een manuscript opgeleverd dat op niet al te lange termijn als boek verschijnt.

Jan de Vries (Stavoren 1958): "Geen zeeman, geen historicus, nooit in militaire dienst geweest - mijn enige ervaring met oorlogsvoering is een supermarktoorlog - toch was er voldoende affiniteit met het onderwerp. Belangstelling voor (natte) geschiedenisverhalen is waarschijnlijk al ontstaan door het lezen van de trilogie over Hotse Hiddes die in de kast achter in de 5e klas te vinden was. Net als bij Jacob Benckes wachtten echter de ouderlijke zaak en het ondernemerschap. Jacob werd geboren in Koudum en vestigde zich daarna in Staveren; bij mij was het precies andersom. Als platbodemzeiler is het niet moeilijk voor te stellen dat de Zuiderzee en al dat water in de Zuidwesthoek geen obstakels waren, maar juist het tegenovergestelde."

Leden van de NGV en alle belangstellende sneupers zijn van harte welkom!
De lokatie is het HISTORISCH CENTRUM LEEUWARDEN, Groeneweg 1, bij de Prinsentuin.
Aanvang 13.30 uur. Toegang is vrij. Parkeren kunt u in de parkeergarage Oldehove.

Genealogysk jierboek 2014 met voorouders Jacob Benckes

Door Jan de Vries

Op zaterdag 29 november as. verschijnt het Genealogysk jierboek 2014 met daarin het artikel 'De parentelen van Bencke Abes en Otte Jacobs Hinnema van Koudum'. Genoemde mannen zijn de oudst bekende stamvaders van de zeeofficier Jacob Benckes (1637-1677). Bencke en Otte leefden in de 16e eeuw en hun families zijn in het artikel gevolgd tot ongeveer het jaar 1811, toen de Burgerlijke Stand werd ingesteld. Het artikel is Nederlandstalig en omvat 151 pagina's. U kunt het Genealogysk Jierboek bestellen via het bestelformulier.

Graag attendeer ik u op het heugelijke nieuws dat ook mijn manuscript Jacob Benckes en zijn wereld in boekvorm zal worden uitgegeven. Binnenkort hoop ik u u nadere informatie te sturen.

Het Jierboek 2014 zal worden gepresenteerd tijdens een bijeenkomst van het Genealogysk Wurkferbân fan de Fryske Akademy te Leeuwarden. Het programma vindt u in de bijlage, en tevens aanvullende informatie over het Jierboek 2014 en bestelgegevens. Mocht u deze bijeenkomst willen bijwonen dan bent u van harte welkom, ook als u niet bij het Genealogyk Wurkferbân bent aangesloten. In dat geval svp aanmelden via een reactie naar Jan de Vries.

GENEALOGYSK WURKFERBAN

Utnoeging foar de jierboekgearkomste op sneon 29 novimber 2014, de middeis om 13.30 oere yn it HSL, Grienewei 1 yn Ljouwert (njonken Tresoar / Afûk); seal iepen om ien oere.

Wurklist (via Ype Brouwers):
1.    Iepenjen
2.    Meidielings en ynkommen stikken
3.    Ferslach fan 8 novimber 2014
4.    Utrikking fan Genealogysk Jierboek 2014, taljochting troch de auteurs
-  Ron Postma:    Epke, the flying Dutchman fan De Lemmer
-  Petronella J.C. Elema:    Stamreeks Ringersma (Lippenhuizen)
-  Kees P. de Boer:   Rispens, de neiteam fan Ocke
-  Pieter Nieuwland:    Tresling
-  Jan de Vries:    De parentelen van Bencke Abes en Otte Jacobs Hinnema van Koudum
-  Fryske Rie foar Heraldyk:    Wapenregistraasje

Nei eltse ynlieding is koart gelegenheid ta neipetear

5.    Omfreegjen
6.    Sluten

Fierdere datums fan dit winterskoft:
10 jannewaris 2015
7 febrewaris 2015
14 maart 2015 (mei NGV Friesland)
11 april 2015