Posts tonen met het label Brazilie. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Brazilie. Alle posts tonen

vrijdag 6 maart 2015

Gen. magazine CBG met adellijke familieportretten en dossier Nederland en de West

Het maartnummer 2015 van het blad Gen. van het CBG ziet er weer prachtig uit. Op de cover een portret van een dame uit de familie Van Wassenaer.

Inhoudsopgave

De baronesse, de dominee en het kind
In 1862 werd Henri van Dedem geboren in de Franse plaats Hyères. Hij was de onwettige zoon van een baronesse en een getrouwde dominee. Hun relatie zorgde voor een schandaal in Nederland. Deze zomer ontmoette historicus Wim Coster nazaten van Henri. Dit gaf een bijzondere wending aan een tragische geschiedenis.

Io vivat!
Jacob Swart maakte deel uit van een Leidse studentencompagnie die in 1815 naar Frankrijk trok om mee te doen aan de strijd tegen Napoleon. Op basis van het dagboek vertelt Joost Welten zijn deerniswekkende, weinig heldhaftige verhaal.

Mensen van aanzien
Tijdens de tentoonstelling ‘Adellijke familieportretten op Duivenvoorde’ zijn onder andere een aantal portretten rond het zeventiende-eeuwse echtpaar Jacob van Wassenaer en Jacoba van Lyere te zien. Sabine Craft-Giepmans, medesamensteller van de tentoonstelling, stelt deze schilderijen alvast aan de lezers van Gen. voor.

Gestorven voor België en Noorbeek
In het vorige nummer van Gen. was de column Memo gewijd aan het monumentje in het Limburgse Noorbeek ter nagedachtenis van Georges Romedenne, die daar vlak voor de bevrijding door de Duitsers werd gefusilleerd. Er valt over deze gebeurtenis nog heel wat meer te vertellen. Een artikel van George Gubbels.

In het dossier Nederland en de West:

Braziliaanse koorts
In 1858 en 1862 vertrokken zevenhonderd Zeeuwen naar Brazilië, op zoek naar een beter bestaan. Vergeten door het thuisfront koesterden ze het ‘Ollands’. Lilian de Bruijn interviewt Arjan van Westen en Monique Schoutsen, die een  documentaire maakten over de geschiedenis van deze vergeten emigranten. (Zie ook een bijdrage uit 2013 aan Migranten dossier@CBG.)

Caribisch joods
Portugese joden namen vanaf de zeventiende eeuw een prominente plaats in binnen de koloniale samenlevingen in zowel Suriname als op Curaçao. Julie-Marthe Cohen beschrijft de geschiedenis van hun migratie vanuit Europa en hun vestiging in de West.

Slavenhouders en geldschieters
De Nederlandse elite had grote financiële belangen in de op slavenhandel gebaseerde plantage-economie van Berbice, Demerara en Essequebo. Ook na de overdracht van de soevereiniteit van deze koloniën aan Engeland in 1815 bleef dat lang zo. Paul Koulen analyseerde voor Gen. een recent ontdekte inventaris van Nederlandse plantage-eigenaren en hypotheekverstrekkers. (Zie ook bronpublicatie.)

Curaçaose bruiden: huwelijken tussen Nederlandse mannen en lokale vrouwen op Curaçao in de negentiende eeuw
Sinds de West-Indische Compagnie het eiland in 1634 veroverde, is Curaçao woon- of tijdelijke verblijfplaats geweest voor talloze immigranten uit alle delen van de wereld, waaronder uiteraard ook Nederland. Mannen kwamen vaak alleen en stichtten een gezin met een lokale vrouw. Christel Monsanto probeert dergelijke verbintenissen in kaart te brengen.

Verder zoals gebruikelijk in Gen. ook de rubrieken Nieuws, Gesignaleerd, NostalGen., CBG weet raad, Portret & Verhaal (van het RKD), Armoriaal, Kijk op Bronnen (Wezen en bestedelingen) en de vaste columns Memo, Digitaal, Vernoeming, Vrouwen en kinderen eerst en @EricHennekam.

zondag 15 december 2013

Hendrick van Brunsveld, Schout bij Nacht, ook op Facebook

Door Theunie Wijnstra
Het begon met het uitzoeken van mijn familiestamboom. Toen ik daarin niet verder kwam (vader niet bekend en door vader niet erkend), dacht ik dat het wel handig zou zijn om lid te worden van een vereniging waar veel kennis verzameld werd. Het werd de Historische Vereniging van Noordoost Friesland.
Niet wetende waar mijn nieuwsgierigheid mij zou leiden. Toen Hans Zijlstra mensen vroeg om een 17e eeuws scheepsjournaal te vertalen, leek mij dit een mooie gelegenheid om enige vaardigheid op te doen in het lezen van oude teksten. Aldus heb ik me hiervoor opgegeven en me met groot enthousiasme, en begeleiding van Hans, hierop gestort. Na enige opstartproblemen ging het vertalen steeds beter en al snel kreeg ik zicht op het leven van de schrijver: Kapitein en Schout bij Nacht Hendrick van Brunsvelt.
Slag in de Sont, Willem vd Velde 1, Rijksmusem

Hendrick van Brunsveld heeft mee gedaan in de Slag in de Sont in 1659 - 1660. De hele operatie stond eerst onder leiding van Jacob van Wassenaar (1658), later ging Michiel de Ruijter met een vloot richting Denemarken. Onder wie Hendrick van Brunsveld met aan boord Poppo van Burmania en zijn landsoldaten. De Friezen hebben een zeer grote rol gespeeld in deze Sontoorlog, waarbij Holland aan de zijde van Denemarken stond. De Engelsen aan de zijde van de Zweden. Handelsbelangen waren in het geding. Het was een oorlog die nogal wat consequenties heeft gehad en die, naar mijn persoonlijke mening, momenteel ondergewaardeerd is.

Toen ik op internet ging zoeken wie Hendrick van Brunsveld nu eigenlijk was, kwam boven water dat hij hiervoor waarschijn een heel ander leven heeft gehad. Hendrick van Brunsvelt dook op in Amsterdam als goudwerker. Daar is hij ook gehuwd. Tevens in Brazilië, waar hij in dienst van de oude WIC belast was met het maken van dukaten. Brieven van hem uit die tijd doken op in het Nationaal Archief (Gahetna.nl).

Inmiddels heb ik de familiestamboom aan de kant gelegd en me op de historie van Hendrick van Brunsveld gestort. Ten behoeve van de Schout bij Nacht heb ik een Facebookpagina gemaakt met de naam Hendrick van Brunsveld, Schout bij Nacht. Wie meer wil weten en/of wil helpen (nog) meer te weten te komen over de persoon en de periode: neem gerust contact met me op!

vrijdag 18 januari 2013

Dokkumers voor de WIC in Brazilie

Op Twitter zag ik een bericht voorbij komen dat het Nationaal Archief op zijn website Gahetna.nl een aantal nieuwe inventarissen heeft geplaatst. Dan ga ik natuurlijk even kijken of er iets van mijn gading bij zit. De standaard zoekterm Dokkum levert al weer iets aardigs op: WIC: Militairen uitgezonden naar Brazilië. Het is geen lange lijst maar toch een paar namen: Rijck Andries, Roeff Janssen, Herman Janssen, Hans Storm en Jan Winter. De laatste wordt zelfs twee keer vermeld, de tweede keer als overlooper. Overgelopen naar de vijand of is het een beroep?
Hans Storm heb ik even nagekeken in de DTB van Dokkum, en zo waar ik vind hem:
Dokkum, huwelijken 1618. Vermelding: Ondertrouw op 1 augustus 1618
Bruidegom: Hans Storm afkomstig van Meldorp (?). Bruid: Trijn Ryckes afkomstig van Dokkum.Opmerking : hij is soldaat. Bron: Collectie Doop-, Trouw-, Begraaf- en Lidmatenboeken(DTBL).Ondertrouwregister Gerecht Dokkum 1605-1628.Inventarisnr.: DTB 171.

Dokkum, dopen, doopjaar 1622.Gedoopt op 20 februari 1622 in Dokkum. Dopeling: Gosse, zoon.   Vader: Hans Storm.

Dokkum, dopen, doopjaar 1627.Gedoopt op 18 februari 1627 in Dokkum. Dopeling: Jancke, dochter.   Vader: Hans Storm
Wat zou er van Hans Storm zijn terechtgekomen?


Update: Nog even nauwkeuriger kijkend lijkt het er op dat Hans Storm op een 'dootlijst' uit 1655 staat: Minutenrekening staatsvolk in Brazilië. Bijeengebonden in hoornen band in folio. 1655. Als iemand een scan zou kunnen maken, graag.