maandag 8 december 2008

Admiraliteit Friesland hielp mee in jacht op zilvervloot

De Admiraliteit van Friesland was tot 1645 gevestigd in Dokkum. Vanuit het Admiraliteitshuis werd een organisatie, waaronder een vloot met pinassen en smakschepen, aangestuurd die toezicht hield op de inning van belastinggelden, het bewaken van belangrijke vaarwegen en konvooien en het onderscheppen van contrabande. In feite vormden de schepen de marine van Friesland. In die hoedanigheid werd er vanuit het Admiraliteitscollege en de Staten Generaal regelmatig een beroep gedaan op de inzet van Friese schepen. In de resoluties van de Staten Generaal (online zijn 1626-1630) komen regelmatig acties met de Admiraliteit in Dokkum voor.

Onlangs werd een boek gepresenteerd bij Uitgeverij Verloren over de jacht (kaapvaart) op Spaans zilver door de Nassause vloot. Deze vloot stond onder leiding van Witte de With en probeerde op deze manier de belangen van de republiek te beschermen. Als het zilver de Spaanse troepen niet zou bereiken dan werden daarmee de soldaten tijdens de Tachtigjarige Oorlog ontmoedigd. De nadruk in het boek Op jacht naar Spaans zilver, ligt op het journaal dat kapitein Willem van Brederode van de tocht bijhield en recent werd herontdekt. Een uitgebreide inleiding en toelichting van Anne Doedens en Henk Looijestein (hij deed ook het archiefonderzoek voor De ondergang van de Batavia, 1629, waarin 'Dokkumer' Jeronimus Cornelisz een hoofdrol speelde) geeft een goed beeld van de voorbereiding van deze tocht. Daarin komt naar voren (op blz. 46) dat de Friese Admiraliteit in september 1622 een viertal twaalfponders (zware kanonnen) aan de vloot leverde. Op pagina 300 wordt onderstuurman Heyndrick Harmens uit Dokkum genoemd op 14 juni 1624, dezelfde dag dat ze ook 20 gevangen genomen Spanjaarden aan de kust van het Peruaanse Lima ophangen. Mogelijk is hij dezelfde als de Hendrick Harmens die tot ca. 1621 bij het Administratief personeel van de Admiraliteit werkte. Zoals vaker vermeld op de Sneuper website gingen vele Friezen namens de Admiraliteit, VOC of WIC de wereld over.
Voor meer informatie over de Admiraliteit in Friesland is ook de publicatie van ons lid Eimert Smits 'De Friese Admiraliteit boven water' interessant.
Update: Nadat ik een link maakte met pagina 300 van het gedigitaliseerde boek Op jacht naar Spaans zilver is de pagina door Google Books of Uitgever Verloren verwijderd. Interessant mechanisme. Echte aandacht vinden ze blijkbaar niet leuk. Gelukkig heeft Henk Looijestein me nog een exemplaar van het boek beloofd.

1 opmerking:

N. Brinck zei

Witte de With was niet bepaald de leider van de vloot.Dit was eerst Jacques l'Hermite en na zijn dood G.H. Schapenham.