Achter de schermen bij digitalisering Mairieboeken Dongeradeel

Er wordt al enige tijd door diverse leden van de Historische Vereniging Noordoost-Friesland hard gewerkt aan de digitale ontsluiting/ indexering van de Mairieboeken (gemeenten in de Franse Tijd) van diverse gemeenten in Dongeradeel. Vele handen maken immers licht werk.

Een daarvan is Gerrit de Jong. Elke week komt hij trouw een middag puzzelen, om de handschriften te ontcijferen. Normaal zie je hem niet, als hij ermee aan het werk is, want hij zit dan niet in het openbare deel van het Streekarchief in Dokkum. 

Hilda Bouta nam een kijkje achter de schermen en maakte bijgaande foto. 

Gerrit de Jong aan het werk in het Streekarchief Dokkum

Een applausje voor alle vrijwilligers die werken aan deze digitalisering waar weer vele sneupers plezier aan gaan beleven!

Enige tijd geleden heb ik voor het schrijven van het artikel Kozakken in Noordoost-Friesland in 1813 (Sneuper 98, September 2010) ook gebruik gemaakt van deze bron. Met name Reinder Tolsma heeft toen handmatig veel voor mij uitgezocht.

Nadat het Nederlandse grondgebied in 1810 werd ingelijfd bij Frankrijk werd ook hier de Franse bestuurlijke indeling van departementen en mairiën ingevoerd. De voormalige grietenijen werden verdeeld in kleinere mairiën en hebben gefunctioneerd vanaf 1811 tot en met 1816. De verdeling was als volgt:
Westdongeradeel 
mairie Holwerd
mairie Nes
mairie Ternaard

Oostdongeradeel mairie Anjum
mairie Ee
mairie Metslawier
Dokkum blijft hierna buiten beschouwing. De hoeveelheid stukken uit deze periode is meer dan in Oost- en Westdongeradeel en was bovendien een voortzetting van de bestaande archieven. Het blijft wel een mogelijkheid voor 'een tweede ronde'.

De archieven van de mairiën zijn niet groot, maar wel interessant. De nieuwe indeling betekende als het ware een toename van de bureaucratie en daarmee een toename van het aantal archiefstukken, zeker in vergelijking met de archieven van de voorgaande grietenijen.
De archiefstukken vormen daarmee ook het begin van de (huidige) gemeentelijke archiefvorming.
Met name de correspondentie van de maire vormt het belangrijkste en meest interessante onderdeel van deze archieven.

Verschijningsvorm is divers :
Ingebonden
Los in een omslag

Toegankelijkheid:
Alleen beschreven vanuit een archivistisch standpunt.
Niet toegankelijk op onderwerp of naam/namen.
Alleen bekend via een eigentijdse chronologische index

Voor het zoeken van specifieke stukken nu is eigenlijk doorbladeren en doornemen noodzakelijk.
Indien het bovengenoemde toegankelijker gemaakt kan worden door indexeren op naam/namen, onderwerp/trefwoorden, korte beschrijving, dan vergemakkelijkt het zoeken naar specifieke onderwerpen en krijgen we gedetailleerdere kennis over dit tijdvak

WESTDONGERADEEL
Mairie Holwerd
270-211 indices op de ingekomen stukken
270 1812-1814
271 1814-1816(ontbreekt)
272-273 registers met afschriften van verzonden stukken
272 1811-1815
273 1815-1816
Mairie Nes
276 Ingekomen stukken (voornamelijk betreffende militaire zaken) 1811-1813
276a Agenda op de ingekomen stukken,1812-1816
277 Register met afschriften van verzonden stukken aan de prefect,1812-1816
Mairie Ternaard
279-280 Agenda's op de ingekomen stukken
279 1811-1814
280 1815-1816
281-282 Registers met afschriften van verzonden stukken
281 1812-1814
282 1814-1816

OOSTDONGERADEEL
Mairie Anjum
195-198 Ingekomen stukken,1811-1815
195 1811-1812
196 1813
197 1814
198 1815
200 Register van door maire en schout verzonden stukken,1812-1816
Mairie Ee
216 Notulen van de municipale-later gemeenteraad, 1812-1816
217- 221 Ingekomen stukken,1811-1816
217 1811-1812
218 1813
219 1814
220 1814-1815
221 1815-1816
222-223 Agenda's op de ingekomen stukken, 1811-1816
222 1811-1812
223 1813-1814
224 Register van ingekomen aanschrijvingen van de hogere overheid, 1812-1815
225-226 Register van ingekomen stukken van prefect en gouverneur, 1813-1816
225 1813-1814
226 1814-1816
227- 229 Registers van door maire en schout verzonden stukken,1812-1816
227 1812-1814
228 1814-1816
229 1815-1816
Mairie Metslawier
Agenda op ingekomen stukken, 1811-1816
Register van door maire en schout verzonden stukken,1812-1816

Greg Stiemsma, Boston Celtics speler met Anjumer roots

Afgelopen week was ik voor mijn werk in New York en Boston. Gelukkig kon ik in Boston op zondagmiddag en -avond ook nog het Museum of Fine Arts en een basketbalwedstrijd van de Boston Celtics bezoeken.
Het museum heeft een groot gebouw met vele zalen, met een mooie mengeling van oude en moderne kunst. Er is een behoorlijke collectie zeventiende eeuwse Nederlandse meesters maar, anders dan normaal, vond ik de 'contemporary art' interessanter. Het is veel uitdagender en verrassender dan de voorspelbare landschappen en portretten uit de Gouden Eeuw. Een aparte tentoonstelling was gewijd aan het werk van de moderne prentenmaker Alex Katz. Heel mooi!

De basketballers van de Boston Celtics (met sterspelers Kevin Garnett en Paul Pierce) speelden een thuiswedstrijd in de TD Arena tegen de Atlanta Hawks, voor de play-offs van de NBA. In een tot de nok toe gevuld stadion kwamen de Celtics vrij gemakkelijk aan een 101-79 zege en daarmee een 3-1 stand in de Best of Seven serie. Inmiddels hebben ze met 4-2 de volgende ronde bereikt tegen de Philadelphia 76'ers die verrassend de favoriete Chicago Bulls uitschakelden.
Prachtig om te zien hoe het Amerikaanse publiek reageert op de rondlopende cameramensen als ze in beeld zijn op de jumboschermen.
Een opvallende speler in het team van Boston Celtics was de 2.11 lange Greg Stiemsma. Niet alleen was hij een van de weinige blanke en blonde spelers op het veld, ook zijn achternaam kwam me bekend voor. Bij het dorp Anjum in Noordoost Friesland ligt het buurtschap Stiem. In 1811 was er éen persoon die de naam Stiemsma als achternaam aannam in Friesland, te Anjum. Het was Uilke Douwes, met de kinderen:
Yme 33 jaar, te Anjum en kindskinderen: Uilke 6 jaar, Douwe 2 jaar, Wikjen 1 jaar.
Twee van zijn zoons noemden zich Stiemstra. De naam Stiemsma komt met name in Noordoost Friesland voor maar ook in de USA omdat er emigratie plaatsvondt.
De familie-genealogie is dan ook uitgezocht door ene William Stiemsma.

Greg Stiemsma is een eerstejaars NBA-speler, een rookie zoals de Amerikanen zo iemand noemen. Hij is 26 jaar, geboren in Randolph, Wisconsin, en speelde al bij 2 verschillende Turkse profteams alvorens hij 'gedraft' werd in de USA. Het publiek gebruikt al bijnamen als 'Steamroller' en 'The Dutch Steamer' en ik zag zelfs prikkelende t-shirts met 'Stiemsma, the other white meat'. Hij is vooral een sterke, hardwerkende blocker en verdediger, die de nodige rebounds pakt.

Reinder Tolsma schrijft in zijn Friestalige boerderijenboek 'Pleatsen yn Eastdongeradiel' (binnenkort integraal online op onze website!) over de oorsprong van de familieboerderij:
 6. BEWENNERS:      L.K. van Dijk, F. van Dijk-Veltman
    ADRES:          Healbeamswei 12 (Google maps)
    WENPLAK:        Eanjum
    PLEATSNAMME:    -
    FLOREENNUMER:   21
    GRUTTE YN 1640: 46 pm
    GRUTTE YN 1988: 34 HA
    YN GEBRUK AS:   Boupleats
    HUZING:         Kop-hals-romp 1806
    EIGNER:         L.K. van Dijk

Yn de Floreenkohieren stiet dizze pleats altiten  fermeld as lizzende "Op Stiem" en "In het  Vogellandt".  Hoewol't der leafst fiif pleatsen op Stiem leine, wie dizze pleats de iennichste mei de fermelding In  het  Vogelland.  Hjir sil it bûtendyks lân mei bedoeld wêze efter dizze pleats. De Guozzepolder bygelyks waard ek wol Vogelland neamd. Op âlde kaarten en yn guon boeken wurdt dizze pleats noch wolris betize mei it âlde Jeppema. Dit moat in fersin wêze want Jeppema lei tusken dizze pleats en Eanjum yn  (it heechje dat fan Jepma oerbleau, is noch wol yn it lân te sjen).
1640. Mooglik hat dizze pleats yn it  skiere  ferline  it eigendom west fan it kleaster Weert ûnder Moarre. In  register fan it kleasterguod út 1640 seit nammentlik fan de pleats fan Freerck Clasen, grut 46 pm, dat dy  ôfkomstich wie fan it kleaster Weert. It Stimkohier fan itselde jier lit sjen dat dizze Freerck Clasen buorke op dizze  pleats op Stiem en yndied 46 pm lân hie. Hjir moat  dus  deselde pleats mei bedoeld wêze en dan  hat  Freerck  dizze  âlde kleasterpleats fan de Steaten fan Fryslân oerkocht. In foargonger fan Freerck wie Dirck Johannes dy't yn 1618 as hierboer op de pleats siet.  Yn  1592  wurdt  Tijaerdt Roeleffs neamd. Hy moat foar elk fan de 46 pm dy't hy yn gebrûk hat, 12 stuorren betelje en de Steaten bepale dat  hy yn 1593 in ferheging tastean moat ta 14 stuorren  foar elke pûnsmjit. Dit lân fan kleaster Weert soe weromgean kinne op de  130 pm dy't Popke Monick yn 1511 fan it kleaster hiert. Ek in pear lytse stikjes yn ferskate oare  pleatsen  binne dan fan Weert. Folslein wissichheid is net te krijen  al  soe de pleats "Monnikhuis" ûnder Iesumsyl  (dizze  pleats  is wat der oerbleau fan Popke Monick syn pleats)  in  oanwizing jaan kinne: dy pleats leit net sa fier ôf.
1714. Ek dizze pleats rekket nei 1700 yn  hannen  fan  de  famylje Bergsma. It measte lân wurdt dan oan oare eigners trochferkocht en sa moat hierboer  Johannes  Alberts syn hier oan seis ferskillende lânhearren  betelje.  Meiinoar is hy 292 gûne kwyt foar de 50 pm lân dy't by  de  pleats hearre.
1760. Pytter Pytters kin mei de helte minder ta: 155  gûne. Hy hat 8 kij op de pleats en 4  hynders.  Syn  boulân makket dat jier 33 pm út en dat is  jierren  lang  wakker gelyk. De measte hierboeren buorkje mar in tsiental jierren op de pleats en meitsje dan wer plak foar in oar. Wat krekt de reden west hat, is net mear út te finen  mar  it soe best ris te meitsjen ha kinne mei in  te  hege  hierpriis dy't mear wie as de pleats opbringe koe.
1805. Dat feroaret om 1800 hinne. As Claes Jacobs yn 1805 fan de pleats giet, komt Yme Uilkes nei Stiem. Hy lit  yn 1806 in nije pleats bouwe en syn soan mei de earste stien lizze: "1806/ Den 17 april/ heeft Uilke Ymes/ den eersten steen/ gelegt aan dit gebouw", stiet op de  stien  yn  de foargevel. As Yme Uilkes yn 1811 in famyljenamme kieze moat, is  syn kar wol dúdlik: Stiemsma! Sa'n fyftich jier hat de famylje Stiemsma doe noch op dizze pleats buorke foar't de Van Eysinga's it eigendom oernaam ha. Doe kaam der ek wer in hierboer op de pleats en  ferskynden der wer yndruk meitsjende nammen ûnder de lânhearren, lykas Baron Mr. Wilco Julius van Welderen Rengers.  Dizze hat yn 1904 de boel nochris fernijd. Nei  de  soan  Johan Edzart kaam de pleats yn hannen fan in bernsbern:  Aletta Catharina.
    Bewenners:
    1805   Uilke Ymes Stiemsma
    1818   Yme Uilkes Stiemsma
    1828   Wikjen Stiemsma
    1858   Doede Jacobs van Eizinga
    1880   Thomas Gerrits Bouma (gie nei Amearika)
    1881   Jacob Holwerda
    1886   Emme Reinders Fokkema
    1891   Douwe Johannes Leegstra
    1892   Pieter Otto's de Vries
    1902   Bote Atzes Koudenburg
Fetje Botes Koudenburg kaam nei de dea fan har heit op de pleats (1912). Fetsje wie troud  mei  Minne  Lieuwes  van Dijk en sa kaam de earste boer mei de namme Van  Dijk op Stiem terjochte, in famylje dy't oant hjoeddedei ta  hjir buorket. Yn 1954 kaam Lieuwe Klazes van Dijk  (in  omkesizzer  fan Minne Lieuwes)op de pleats en hy hat dizze âlde pleats op Stiem yn 1976 oerkocht fan de famylje Van Welderen Rengers.

Het is ook interessant om op de naam Stiemsma in de Geografische Database van www.hisgis.nl te zoeken. Je vindt dan veel bouwland rond Anjum.

Update: Klaas Jansen heeft de genealogie van Greg Stiemsma in kaart gebracht, te beginnen bij zijn grootvader Gerrit Stiemsma.

Volkstelling 1744 Friese elfsteden online

Tresoar schreef naar aanleiding van de mijlpaal van 1000 volgers op het Twitterkanaal @Tresoar een verloting uit waarbij volgers een digitaliseringswens konden indienen. Met ons eigen verenigingsaccount op Twitter https://twitter.com/sneuperdokkum diende ik twee verzoeken in.
De ene betrof het scannen van de Criminele Sententies van voor 1700 (die lopen terug tot diep in de 16e eeuw) en de andere betrof de Volkstelling van 1744 in Friesland.
Het was aardig om te zien dat dit laatste verzoek als winnende uit de verloting kwam. En inmiddels is ook al door vrijwilligers van de FAF de Volkstelling van 1744 voor alle 11 Friese steden voltooid en online gezet.

Omschrijvinge van familiën in Friesland
Wegens klachten over de slechte handel en scheepvaart werd door de Staten overwogen of de z.g. havenpachten zouden kunnen worden afgeschaft. In plaats daarvan zou een jaarlijkse quotisatie op de huisgezinnen geheven worden. Om de opbrengst van deze quotisatie vooraf te kunnen beoordelen, werden ingevolge resolutie van 13 maart 1744 alle grietenijen en steden aangeschreven staten in te zenden. Deze staten zijn als volgt samengesteld: van ieder hoofd van een huishouden werd de naam genoteerd, het aantal personen waaruit het huishouden bestond, of het huishouden vermogend of "insolvent" dan wel "gealimenteerd" was en de aangeboden vrijwillige bijdrage ter vervanging van de havenpachten. Nagenoeg de hele bevolking is op deze staten terug te vinden, zodat met recht van een volkstelling kan worden gesproken.
De Volkstelling van 1744 (4 delen) is  te vinden in de Digicollectie.

Specifiek kunt u voor Dokkum ook direct naar het Dokkumer Volkstellingsregister 1744.

Voor Westdongeradeel, Oostdongeradeel, Dantumadeel, Kollumerland en Ferwerderadeel kunt u direct naar een ander deel van de scans.

Aanvulling Piet de Haan: 

Dokkum is volgens mij de enige stad waar de beroepen bij de namen staan! Ook bij de gemeenten in Noord oost Friesland staan zover ik het heb nagezien slechts hier en daar een beroep. In de rest van Friesland steeksproefsgewijs gemeenten nagezien maar ook daar slechts een enkel beroep bij de namen.

De Dokkumer volkstelling is tevens een mooie aanvulling op de Burgerboeken.

De familie Lodeizen te Dokkum

Op 23 juli 1791 wordt in het Burgerboek van Dokkum ingeschreven: Fredrik Lodoijsen, afkomstig uit Herpen in het vorstendom Waldeck.
Hij is de stamvader van de familie Lodeizen waaruit een stamboom ontsproot waarin o.a. de dichter Hans Lodeizen voorkomt evenals diverse artistieke personen uit de huidige generatie. Op 21 november 1852 huwde te Dokkum August Fredrik Lodeizen met Ymkjen ten Berg.

Het Burgerboek van Dokkum is een mooie bron voor genealogen. Via de site van Tresoar kunt u een zoekopdracht ingeven die in alle beschikbare Friese burgerboeken zoekt.
Maar via onze eigen site is er een lijst beschikbaar met alle gegevens van het Dokkumer Burgerboek die op diverse manieren gesorteerd is, zoals op Achternaam, Voornaam, Patroniem, Beroep, Plaats van herkomst. Dan zie je toch soms namen die zodanig verbasterd zijn dat je ze via een gewone zoekopdracht niet gevonden had.
Daarom vind ik lijstjes vaak veel handiger dan zoekmachines.

Brief uit 1645 van Dokkumer Remonstrant aan Grotius

In de Universiteitsbibliotheek van Leiden bevindt zich een brief uit 1645 die geschreven is vanuit Dokkum. De afzender is ene Gideon de Courcelles. Dit zijn de gegevens die in de digitale catalogus vermeld zijn:
Titel:    Brief van Gideon de Courcelles
Van:    Courcelles, Gideon de
Plaats verzending:    Dokkum
Jaar:    1645
Taal:    dut
Aantal brieven:    1 br
Annotatie:    Gedateerd: 24 aug.
Annotatie:    S.v. Et. Courcelles aan Grotius
Signatuur:    SEM 84
Invoerdatum:    31-08-99

We kunnen hieruit opmaken dat op 24 augustus 1645 een brief verstuurd is in de Nederlandse taal door Gideon de Courcelles aan Grotius, ofwel de rechtsgeleerde Hugo de Groot. Zou Gideon in een netelige situatie hebben gezeten en De Groot om raad hebben gevraagd?

Van der Aa schreef over Gideon:  Hij werd in 1647 proponent bij de Remonstrantsche broederschap, en geraakte den 16den Mei 1648 te Kampen in den kerker, omdat hij er eenige malen, in eene verborgene bijeenkomst, aan zijne geloofsgenooten het Evangelie verkondigd had. Te vergeefs waren de pogingen van Prins Willem II om hem te doen ontslaan, en eerst den 16den Julij daaraanvolgende, na dagelijksche vermindering van spijs en drank, werd hij losgelaten met betaling van 200 gulden en uitbanning. Hij werd in datzelfde jaar beroepen te Noordwijk-Binnen en van daar den 8sten Augustus 1666 te 's Gravenhage, waar hij den 7den November kwam en in het laatst van 1672 overleed. Hij schreef:
Over het altijd durend geloof van de Catholijke Kerk, enz. 's Hage 1669, 12o.

Hugo de Groot was ook Remonstrant, dus de heren zullen elkaar vanuit de Remonstrantse gemeenschap gekend hebben. Het bizarre is echter dat Grotius reeds 4 dagen na het verzenden van de brief overleed. Hij was uit Zweedse staatsdienst teruggekeerd maar leed op weg naar Lübeck op de Oostzee schipbreuk. Weliswaar kwam hij, veel oostelijker, veilig aan wal maar nadat hij te paard weer richting Lübeck was gegaan overleed hij onderweg in Rostock op 28 augustus 1645. Hij zal dus de brief vanuit Dokkum van De Courcelles nooit ontvangen en gelezen hebben.
In Dokkum bestaat nog steeds een Remonstrantse gemeenschap, die in combinatie met de Doopsgezinden een kerk vormen onder de naam Verenigde Christelijke Gemeente Dokkum Doopsgezind en Remonstrants.

Wie overigens een scan of transcriptie van de brief heeft of kan maken: we ontvangen hem graag.

Heeft u nog diskettes?

Zo'n 2 jaar geleden schreef ik een blogartikel over De zin van het delen. Toen al was het urgent om informatie niet voor jezelf te houden en al helemaal niet te bewaren op verouderde gegevensdragers of software!
En toch gebeurt het nog. Dat mooie boek of prachtig onderzoek dat bewaard wordt op een diskette of nog steeds wacht op publicatie in de krochten van een oude pc.
Daarom zal ik het de komende tijd wat vaker gaan herhalen: Mensen, deel die informatie met een archief, vereniging of hobbygenoot. Dan weet u tenminste dat er nog iets mee gedaan kan worden als u er niet meer bent of de hobby vaarwel gezegd hebt. Dan zijn al die geïnvesteerde uren tenminste niet voor niets geweest. Anderen kunnen uw basis gebruiken om verder te zoeken in de tijd of u zelfs gewoon van aanvullingen en correcties te voorzien.
Schroom dus niet, kijk uw archiefkast na op oude diskettes, bestanden etc.

Stuurt u ons gerust een mailtje als u hulp nodig heeft of gewoon een digitale kopie wilt sturen. Een digitale versie van uw onderzoek, boek of publicatie is altijd welkom!

Monumenta quaedam Van Buchel/Buchelius 1610-1620

Het Utrechts Archief heeft in haar online collectie een aantal prachtige handschriften.
Aernout van Buchel ofwel Buchelius was een geschiedschrijver die in de jaren 1610-1620 een drietal bijzondere handschriften samenstelde met beschrijvingen en tekeningen van de grafzerken, wapenborden, inscripties en andere historische bijzonderheden die hij tegenkwam in de kerken en kloosters in de stad Utrecht, maar ook daarbuiten.
Een van de handschriften, de Monumenta quaedam sepulcralia et publica (Tresoar, Leeuwarden, hs. EVC 3373), handelt over o.a. kerken en familiewapens in Friesland.
De tekeningen hebben een grote waarde vanwege de zorgvuldigheid van Buchelius en het feit dat hij het optekende in een tijd dat zijn bronnen nog werkelijk bestonden.
Naast het originele handschrift is er online de transcriptie en de Nederlandse vertaling, voorzien van toelichtende noten en inleidingen. U kunt zoeken via het zoekvak of gebruik maken van de inhoudsopgave en index.
Een mooi voorbeeld is de pagina met wapens van de leden van het College van de Admiraliteit van Friesland en Groningen te Dokkum, hierbij afgebeeld.

Transcriptie:
* Hans Jacob Hegeman, hopman – Jan Kijf genaemt Frens, hopman
Allert Conders te Helpman, Henrick Conders te Helpman, hopluden. [Pathuis 1327]
In alio vitro sequitur:
Collegium der admiralité binnen Doccum
* Matheus Augustinus van Stein, wegen Hollant
Joncker Johan Rengers van Arendorp, wegen Utrecht
Joncker Poppe Ufkens, wegen Groeningen
Rembertus Sircxma, secretaris. [Pathuis 1329]
In alio vitro:
De gedeputeerde Staten der stadt Groeningen ende der Ommelanden
Peter Scatter – Johan Wichering – Johan Clant – Gerrit Crabbe – Philippus Meckema. [Pathuis 1328]

Vertaling:
* Hans Jacob Hegeman, hopman – Jan Kijf genaamd Frens, hopman
Allert Coenders van Helpen, Hendrik Coenders van Helpen, hoplieden.
In een ander raam volgt:
College van de admiraliteit te Dokkum
* Mattheus Augustinus van Stein, namens Holland
Jonker Jan Rengers van Arensdorp, namens Utrecht
Jonker Popko Ufkens, namens Groningen
Rembert Sircxma, secretaris.
In een ander raam:
De gedeputeerde Staten der stad Groningen en Ommelanden
Pieter Schatter – Jan Wichering – Jan Clant – Gerrit Crabbe – Philip Meckema.

Merklappen in Oudheidkamer Dantumadeel

Er is momenteel een tentoonstelling met als titel 'Letters spellen Draadjes tellen' in de Oudheidkamer Dantumadeel in de Westereen te bezichtigen.
Naast de merklappen zijn er diverse handwerken, die niet alleen de vrouwen zullen boeien, maar ook de mannen. Heel veel leuke en aparte baby kleertjes vormen een schitterend onderdeel van deze expositie. De naaiset van Jan Soldaat en de knoopgattang van Jeen Geertsma ontbreken ook niet bij deze tentoonstelling, die nog t/m 19 mei 2012 is te bewonderen.

De Oudheidkamer Dantumadeel is opgericht op 9 oktober 1958. In vijftig jaar is de verzameling uitgegroeid tot een grote “antiek-collectie” met daarnaast munten, penningen, schilderijen, prenten, kaarten, oude foto’s en een uitgebreide verzameling gebruiksvoorwerpen.
Een team van enthousiaste vrijwilligers houdt de Oudheidkamer in stand. Het bestuur bestaat uit vier mannen met een gemiddelde leeftijd van 80 jaar!
Verder biedt Oudheidkamer Dantumadeel geschiedenis uit de grond, historie in stukken en brokken, jagen en vechten, foto en diaseries, films, communicatie, maken en meten, licht en warmte, eten en drinken, kleren 1940-1945, boeken, uitgaven door de oudheidkamer en niet te vergeten de huisvlijt, het nut en de letterdoeken.

Zie ook het leuke filmpje in de uitzending Hea van Omrop Fryslan (via Martha Kist).

Scans oude foto's Noordoost Friesland op een rijtje

Akke Mollema (1882-1931)

De Secretaris van onze vereniging, Jan de Jager, is een verwoed verzamelaar van oude foto's uit de regio Noordoost Friesland. Hij levert vrijwel wekelijks een bijzondere oude foto voor een rubriek in de Dockumer Courant waarin om reacties wordt gevraagd van (vaak oudere) lezers.
Hij heeft dan ook al vele albums gescand (o.a. van de families Alberda, Idsardi, Zwart, De Boer, De Roos, Heeringa, Noordhuis en Terpstra) en waar mogelijk van namen voorzien. Leden van de Historische Vereniging Noordoost Friesland kunnen gebruik maken van de mogelijkheid scans van de oude foto's op te vragen. En dat is gratis!
Om inzicht te geven in wat en wie op de oude foto's staan hebben we een index van de foto's van Jan de Jager op onze site gezet met zoveel mogelijk namen.
Als u zelf ook nog (scans van) oude foto's uit onze regio heeft, stuur ze ons dan aub toe. In de buurt van Dokkum kan Jan de Jager eventueel ook langs komen om de foto's op te halen en/of te scannen.
Daar kunnen we vaak ook weer andere leden blij mee maken en levert voor u mogelijk weer interessante contacten op!
Update: Van de heer De Haan ontvingen we al een mooie scan van een foto uit 1873 van Johannes Reinicus Hermanides, geboren Workum 28 juni 1798, overleden Dokkum 11 januari 1888, van beroep turfdrager te Dokkum. Zulke willen we wel meer!

Balling Mollema (1886-1965) en Wypkje Sijtsma (1886-1947)

Historische vereniging Noordoost Friesland verwelkomde 500e lid op ledendag

Zaterdag jl. hield de Historische vereniging onder voorzitterschap van H. Talsma haar jaarvergadering in hotel restaurant de Posthoorn in Dokkum. 

Naast de gebruikelijke zaken als de verslagen van de secretaris en penningmeester werd afscheid genomen van bestuurslid Henk Aartsma (erelid) en redactielid Otto Vos, die een speciaal exemplaar van De Sneuper kreeg met zichzelf op de cover (zie foto) en tot redactielid van verdienste werd benoemd. 

Ze werden met een bloemetje en een toepasselijk cadeau in het zonnetje gezet voor hun bewezen diensten. 
Arjen Dijkstra uit Nes volgt Henk Aartsma op als bestuurslid.

Een ander heuglijk feit was dat de vereniging haar 500e lid kon begroeten in de persoon van mevrouw Y van der Beek uit Oenkerk. Mevrouw van der Beek kreeg een bos bloemen en een boek aangeboden. 

Na een heerlijke lunch werden de aanwezige leden met het “Dockumer Lokaaltje” (een treintje op luchtbanden) naar de Bonifatiuskapel gebracht waar een rondleiding volgde door Lammert de Hoop. De kapel is omringd door een fraai park waarin een aantal kruisstaties en een beeld van Titus Brandsma staan opgesteld. Priester Titus Brandsma is de geestelijke vader van het gehele complex. De beheerder van de kapel en historicus Lammert de Hoop informeerde de bezoekers bij de bron nader over de tijd tijdens het leven van Bonifatius en over de grote invloed van Bonifatius als missonaris en kerkhervormer en als architect van het christelijke West-Europa. Hierna werd er een rondwandeling door het park en de fraaie Bonifatiuskapel gemaakt. Het bezoek werd met een interessante film over het leven van Bonifatius afgesloten.

Henk Aartsma toont oorkonde bij ere-lidmaatschap

Om half vier werd het gezelschap na een korte rondrit teruggebracht naar de Posthoorn, waar de middag onder het genot van een kop koffie werd afgesloten en de leden genealogische gegevens konden uitwisselen.

Maar misschien wel het mooiste nieuws is dat onze vereniging door de Belastingdienst erkend is als Algemeen Nut Beogende Instelling (culturele ANBI). Met deze status kunt u, als cultuurliefhebber, belastingvrij een gift doen of de vereniging begunstigen in een testament/legaat.

Friezen in Alba Amicorum Koninklijke Bibliotheek

Ons lid Hilda Bouta heeft een lijst samengesteld van Friezen in de Alba Amicorum in de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag. Daar zijn albums verzameld, waarin veelal studenten van de hogescholen en universiteiten in Europa hun vrienden lieten schrijven. Een netwerk opbouwen, zouden we tegenwoordig zeggen. Een student beperkte zijn studie meestal niet tot een plaats. 
Er zijn albums van Friese studenten en er zijn Friese studenten die erin geschreven hebben. Bij deze lijst staan drie dingen: 
1. wie schreef in het album, 
2. in welke plaats 
3.wie was de eigenaar.


Soms staan er geschilderde wapens of een portret bij. Deze worden dan op de lijst vermeld. Soms staat er een schets of een korte spreuk. Maar ook een raadsel of filosofische verhandeling.  Het is heel interessant om te bekijken

Ik heb al diverse keren over die albums geschreven op het blog, oa over de Friese Alba Amicorum in de Leidse Universiteitsbibliotheek.

Inwoners uit Noordoost Friesland zitten er niet veel bij in de Alba Amicorum van de KB; Gerlacus Bolta uit Morra, Ernst Goslinga uit Hallum, Haring en Syds Sytzama eveneens uit Hallum. 

Maar velen hebben wel hun familiewortels in dit gebied: Aebinga in Ee en Blija, Burmania in Stiens, Camminga in Oudkerk en Ferwerd, Eysinga uit Oenkerk en Rinsumageest, Grovestins in Hardegarijp, Holdinga in Anjum, Meckema in Ee en Kollum, Oenema in Dantumawoude, Tjarda-van Starckenborg uit Rinsumageest. 

Er zijn ook veel beroemde mensen die in de albums hebben geschreven, bv, Hugo de Groot, Ubbo Emmius, Gomaris, Bezius, Ernst-Casimir van Nassau, leden van de familie van Solms. 

Zie de Index op onze site met Friezen in Alba Amicorum KB. 

Aanvullingen of artikelen over dit onderwerp zijn welkom!

Congres over David Gorlaeus (1591-1612) in Cornjum

David Gorlaeus werd geboren in Utrecht in 1590, maar groeide op in Cornjum. Op 16-jarige leeftijd schreef hij zich in aan de Universiteit van Franeker, waar hij de colleges volgde van Henricus de Veno (zie ook de professorenportretten van de Universiteit van Franeker). 
In 1611 vertrok hij naar Leiden om verder te studeren. Hij overleed in april 1612. 
Tussen 1610 en zijn overlijden schreef hij de Exercitationes philosophicae, een revolutionair boek voor zijn tijd, dat postuum werd gepubliceerd. Gorlaeus laat zich hierin kennen als een van de eerste atomistische filosofen van de vroegmoderne tijd; vooral de jonge leeftijd waarop hij tot deze filosofie kwam stelt moderne onderzoekers nogal eens voor een raadsel.
In 2010 konden De Freonen fan Tresoar de hand leggen op een exemplaar van dit zeer zeldzame boek, dat nog ontbrak in de collectie van Tresoar. Het is in convoluut gebonden met twee eveneens zeer zeldzame drukken van de uit Schotland afkomstige filosoof Gilbert Jacchaeus (c. 1578 – 1628), die vanwege zijn Arminiaanse gezindheid als hoogleraar te Leiden geschorst werd.

Het is dit jaar precies 400 jaar geleden dat de neo-atomist David Gorlaeus (ook Van Goorle) op 21 jarige leeftijd overleed. Dit zal worden herdacht met een wetenschappelijk congres en een eerbetoon in de kerk waar hij begraven ligt. 
Op vrijdag 27 april vindt het congres plaats in Cornjum, boven Leeuwarden.
Sprekers zijn ondermeer Klaas van Berkel, Han van Ruler, Aza Goudriaan, Theo Verbeek, Jannewietske de Vries en Theo Mulder.
De organisatoren nodigen allen van harte uit om bij dit congres aanwezig te zijn!


Voor details over het programma en aanmelden, zie onze website.

Voor informatie of opgave, email: Arjen Dijkstra

Naast dit congres zal er op 29 april om 15:30 uur een documentaire over dit 'wonderkind in de filosofie' worden uitgezonden op Nederland 2.

U kunt Gorlaeus ook volgen via Twitter: @Gorlaeus

Friezen in de online Militieregisters

Bauke Zijlstra vermeld in de Militieregisters

Het project Velehanden.nl is de laatste tijd veel in de publiciteit geweest. Het is een zogenaamd crowdsourcing project, een project waarbij het publiek helpt een klus te klaren. In dit geval is het de bedoeling archieven online te ontsluiten voor een breed publiek.
Een voor vele genealogen interessante bron zijn de Militieregisters. De registers van uw voorouders die in militaire dienst moesten zijn nu met behulp van vele vrijwilligers in den lande geïndexeerd en online gezet. En het mooie is dat aan de index ook de scan van het origineel gekoppeld is. Daar is wel een kleine vergoeding aan gekoppeld, namelijk 50 eurocent per scan, maar dat scheelt je ook weer veel tijd en reiskosten naar een archief! Betaling gaat eenvoudig en veilig via Ideal/ internetbankieren. Vrijwilligers die aan het project werken kunnen credits verdienen waarmee ze gratis scans kunnen downloaden. Een mooie stimulans.

In het begin van dit project waren er nog niet zoveel Friezen ingevoerd maar sinds 6 april 2012 is daar verandering in gekomen. Sinds deze nieuwe upload zijn er meer dan 1 miljoen namen online te doorzoeken!
En natuurlijk heb ik even de proef op de som genomen. Opeens vind ik nu zowel mijn grootvader Anne als mijn overgrootvader Bauke. Mijn grootvader is in 1904 vanwege broederdienst van militaire dienstplicht ontheven. Ook mijn overgrootvader Bauke werd vrijgesteld wegens broederdienst, in 1877. Leuk dat bij hem wel een signalement is meegenomen (een mooie aanvulling op een foto die ik van hem en zijn vrouw Aukje Visser heb): 1.68 meter lang, blauwe ogen en bruin haar.
Ga snel zoeken op Open Archieven naar uw Friese of andere voorouders. Een leuke aanvulling op uw stamboom!

Inmiddels zijn ze ook als onderdeel van AlleFriezen.nl te doorzoeken!

Amelander Hendrik Jans de Boer in 1795 bij Wight gekaapt

Enige tijd geleden schreef ik over de Amelander Hidde Jans Backer die in 1778 door de Engelsen werd gekaapt. In het Sailing Letters Journal IV, De Gekaapte Kaper, wordt er aandacht aan besteed en op de bijgeleverde CD staan scans van zijn verhoren.
Ons Schiermonnikoger lid Hilbert de Vries wees mij er op dat er nog een Amelander was die gekaapt werd door de Engelsen en in hetzelfde Sailing Letters Journaal werd genoemd: Hendrik Jans de Boer. Hij kwam met een lading tapijten uit Smyrna (het huidige Izmir in Turkije) via Lissabon en werd in 1795 bij het Engelse eiland Wight overmeesterd. Het artikel is dan ook genaamd: Van Bondgenoot tot Prooi. Hoe een Hollandse hoeker met tapijten uit Smyrna wordt ingehaald door de Fransen in 1795. Er lijken twee dingen in de titel niet te kloppen: Hollandse moet natuurlijk Friese zijn en Fransen moet Engelsen zijn.
In januari 1795 is namelijk de Franse generaal Pichegru ons land binnengevallen, waarna Engeland meteen alle Nederlandse schepen aan de ketting legt en kort daarna de oorlog verklaart aan de Bataafse Republiek.
Het schip De Vrouwe Susanna Maria van Hendrik Jans de Boer wordt op 3 februari 1795 ter hoogte van Wight aangehouden en naar de Engelse haven Sheerness gebracht. Hier wordt de Amelander verhoord. Hij verklaart o.a. dat hij een echte Oranjeklant is, dat zijn opdrachtgevers al 25 jaar de handelsfirma A. Roy & Branger zijn, zijn schip rond de 110 lasten is en tien koppen bemanning heeft, naast de schipper: Denen, Zweden, Hollanders en Italianen. Zijn vracht bestaat uit tapijten, carpetten, mohair, gele bessen, galnoten, gedroogde kruiden, zwarte rozijnen en zo'n 50.000 kilo amarilsteen (gebruikt voor slijpen).
Pas in 1802, na de Vrede van Amiens, komt de bemanning weer vrij.

Van Pieter Jan en Tineke Borsch kreeg ik weer de nodige genealogische gegevens van de Amelander schipper: Hij werd geboren op 15 september 1754 in Nes (Ameland) als zoon van Jan Andries (Ankes) de Boer en Ide Jans. Hij was katholiek en overleed op 30 januari 1819, als landbouwer.
Al in juli 1770 voer hij als jongen met zijn vader mee op De Resolutie naar Koningsbergen. Het schip waarmee hij in 1795 door de Engelsen werd gekaapt was de Vrouwe Susanna Maria.
Op 30 juni 1786 was hij te Buiksloot voor het gerecht getrouwd met de doopsgezinde Ybelke Lieuwes Lap, dochter van Lieuwe Pieters Lap en Klaaske Hendriks. Het echtpaar bleef kinderloos.
In 1788 wordt De Boer nog vermeld met de Vrouwe Susanna Maria en wel in de Amsterdamse Courant van 20 november 1788: Na Barcelona zal met den eersten vertrekken, Kapitein Hendrik Jansz de Boer, voerende het Tweedeks Hoeker schip, De Vrouw Susanna Maria, 't schip legd in Texel en de Lichter te Amsterdam; adres by d'Arnaud en Comp. H.Lammerts en Comp. en Snyders en GroteRus.

Grafmonument van Bonifatius te Fulda

Tijdens de aanstaande ledendag van onze vereniging op zaterdag 14 april te Dokkum zal er 's middags een bezoek gebracht worden aan de Bonifatiuskapel. Bij deze bedevaartskapel staat een standbeeld van de missionaris die in 754 na Chr. bij Dokkum werd vermoord. In het park met kruiswegstaties staat ook een beeld van Titus Brandsma, die zich sterk beijverde voor de Dokkumer bedevaarten.
Er is een mooie, korte film gemaakt over Bonifatius: De Schaduw van Bonifatius en in juni wordt in Dokkum Bonifatius, de musical, opgevoerd.

Wat minder bekend is dat Bonifatius werd begraven in de Duitse stad Fulda. Deze stad ontstond rond 744, toen Bonifatius daar een Benedictijner klooster stichtte. 
Ons lid Hilda Bouta was daar afgelopen zomer en maakte de nodige foto's, die bij dit artikel zijn afgebeeld. Dit is wat ze erover vertelde: Vorig jaar in de vakantie zijn mijn man en ik in de Dom in Fulda geweest. Daar trof ik een oude bekende uit Friesland. Het graf van Bonifatius.  Het is in een crypte. Het grafmonument is uitgevoerd in wit en zwart marmer. Boven de afbeelding van de moord op Bonifatius; en onder de heilige bisschop, met mijter en bisschopsstaf als tekenn van zijn waardigheid.Het lijkt er op dat hij er klaar voor is om op te staan uit de doden. Het graf is een bedevaartsoord. Er is veel ruimte om met een groep pelgrims dit graf te bezoeken om te bidden bij de relieken.

U kunt ook een virtuele rondgang door de Dom maken!

Fraaie tekening Dokkum in 17e eeuw

In de online database Geheugen van Nederland kom je af en toe fraaie plaatjes tegen.
Deze is getiteld: Doccum is oock een seer oude Stadt, geleghen in het Landtschap van Oostergouw ... = Doccum est außi une tres-ancienne Ville, dans le Pays de Oostergouw…
Maker: Bouttats, Gaspar (I)
Peeters, Jan (I) (1624-1678)
Vervaardigingsplaats:     Dokkum
Techniek:     ets/kopergravure
Afmeting:     11,3 × 28,5 cm
Bron:     [P323N370], Topografie van Nederland, Universiteitsbibliotheek Leiden
Copyright:     Voor meer informatie: Universiteitsbibliotheek Leiden

Fryslân, 11en30 en In Alle Staten

Na de vernieuwde Sneuper van vorige week vielen er deze week weer enkele bladen op de mat die interessant zijn voor de Friese genealogen en streekhistorici.
Als eerste Fryslân, het historisch tijdschrift van het Koninklijk Fries Genootschap voor Geschiedenis en Cultuur. Deze keer een themanummer Bevallen en opstaan. Het kraambed, vreugde en verdriet. Dan denk ik natuurlijk meteen aan de Dokkumer vroedvrouw Catharina Schrader die van 1693-1745 haar praktijk in Noordoost-Friesland onder vaak barre omstandigheden runde.
Jeanine Otten schrijft over Een geschiedenis van bevallen en opstaan in Friesland, o.a. over het gebruik van een Hansje-in-de-kelder. Deze zilveren drinkschaal (de naam spreekt me natuurlijk ook aan) had in het midden een dekseltje dat openklapte als er brandewijn in geschonken werd. Er kwam dan een poppetje (Hansje) te voorschijn, die een aanstaande baby aankondigde. Tijdens het drinken werd er gezongen: “ Men drinkt, als 't komt te pas, kaneelwijn frisch en helder, geluk aan de echtgenoot met Hansje in den Kelder”.
Het artikel Holle bomen en poppeslokjes behandelt de volksverhalen over waar een kind vandaan kwam. Was het de ooievaar, kool of poppestien in Burgum?
Een hedendaagse Catharina Schrader is Sietske Krisifoe (aparte naam trouwens), die in Zambia en Harlingen vroedvrouw was.
Het artikel Borstvoeding, over tate en minnen wordt gesierd door een prachtig schilderij van Willem Bartel van der Kooi.
Het afsluitende artikel van het thema gaat over dokter Petrus de Vries Jzn uit Easterein die eind 19e eeuw de eerste couveuse in Friesland liet bouwen door de dorpstimmerman!

Eindelijk kon ik trouwens constateren dat de bijbehorende website eens was bijgewerkt toen het blad Fryslân verscheen. Bij vorige nummers duurde dat vaak weken. Nog steeds heeft die website echter weinig toegevoegde waarde en dat vind ik jammer.

In 11en30, het blad op A5-formaat van NGV Friesland een nijsgjirrich artikel De merklap uit 1776 van Maaike Frouwke Bos onder de genealogische loep. Deze blijkt in Holwerd gemaakt door Dieuke Simens (Hemminga), uit een doopsgezind geslacht stammend. Gelukkig konden de Memories van Successie bij Tresoar opheldering verschaffen. Op de letterlap staat letterlijk Duke Simens, maar ze werd ook wel vermeld als Dieuke Simons Hemminga. Ze was getrouwd met Jacob Jans van Postma en had een broer Igle Simens. De auteur Jan Gaasterland stamt overigens van dezelfde stamvader Geert Jochums af als ik. Nakomelingen van Dirk Geerts uit Ezumazijl namen namelijk de achternaam Gaasterland aan, en die van zijn broer Jochum Geerts de naam Zijlstra.

Als laatste wil ik het boekwerkje In Alle Staten noemen. Het toont de activiteiten in Fryslân in 2012 in het kader van het jaar van de historische buitenplaatsen. In Fryslân worden die States of Staten genoemd. Ons lid Bearn Bilker is voorzitter van de Stichting Staten en Stinzen en schreef het voorwoord. Op de website staan de vele culturele activiteiten vermeld die in de staten en stinzen gehouden worden in 2012. Een bezoekje aan Friesland waard!

Tresoar digitaliseert Volkstelling 1744 na Twitter-actie

Pieter Brueghel de Jonge – De volkstelling te Bethlehem

Steeds meer archieven en geïnteresseerden in genealogie en streekhistorie openen een Twitter-account. Niet alleen om zelf korte nieuwsberichtjes onder een schare volgers te verspreiden, maar ook om gelijkgestemden te volgen. Zo ontstaan vaak leuke en snelle dialogen tussen publieke instellingen en het publiek dat ze bedienen.
Tresoar in Leeuwarden heeft al wat langer een Twitter-account via https://twitter.com/#!/Tresoar en kondigde kortgeleden aan de duizendste volger te verwachten. Om daar enige ruchtbaarheid aan te geven werd een Twitter-digitaliseringsactie bedacht: Wat zou u graag gescand willen hebben?
Speciaal ter gelegenheid daarvan zou Tresoar onder degenen die hun wensenlijstje getwitterd hadden loten, welk archiefstuk als eerste gedigitaliseerd gaat worden. De trekking van deze loting vond plaats op maandag 26 maart, ’s middag om 16.00 uur.
Via ons eigen Twitter-account https://twitter.com/#!/sneuperdokkum stuurde ik een tweetal suggesties in: de Volkstelling van 1744 (een relatief onbekende bron met vele namen) en de Criminele Sententies van 1536-1700. De sententies van 1700 tot 1800 zijn immers al geïndexeerd en daardoor vrij goed ontsloten. De oudere aanvulling zou het helemaal een bron maken om van te smullen!
Uit de loting kwam naar voren dat we gewonnen hadden, en wel met de Volkstelling 1744. In de online inventaris van Tresoar heeft het de volgende beschrijving: Toegang 5,
"Omschrijvinge van familiën in Friesland", staten, ingekomen van de grietenijen en steden, waarop aangegeven de namen van de gezinshoofden, de grootte van de gezinnen en de hoogte van de aanslag, 1744.
NB 1. Van de banden zijn microfiches op de studiezaal beschikbaar, zie plattegrond nr. 6. 2. Zie ook Nadere Toegang 5.21: P.J. Kreijl, Alfabetische lijst van inwoners van Hindeloopen, 1700-1750. 3. Wegens klachten over de slechte handel en scheepvaart werd door de Staten overwogen of de z.g. havenpachten zouden kunnen worden afgeschaft. In plaats daarvan zou een jaarlijkse quotisatie op de huisgezinnen geheven worden. Om de opbrengst van deze quotisatie vooraf te kunnen beoordelen, werden ingevolge resolutie van 13 maart 1744 alle grietenijen en steden aangeschreven staten in te zenden. Deze staten zijn als volgt samengesteld: van ieder hoofd van een huishouden werd de naam genoteerd, het aantal personen waaruit het huishouden bestond, of het huishouden vermogend of "insolvent" dan wel "gealimenteerd" was en de aangeboden vrijwillige bijdrage ter vervanging van de havenpachten. Nagenoeg de hele bevolking is op deze staten terug te vinden, zodat met recht van een volkstelling kan worden gesproken. 4. Zie ook: J.A. Faber, Drie eeuwen Friesland. Economische en sociale ontwikkelingen van 1500 tot 1800. Leeuwarden 1973. Deel I, pag. 34-38.
inv. nr. 1628 Oostergo
inv. nr. 1629 Westergo
inv. nr. 1630 Zevenwouden
inv. nr. 1631 Steden
 
Voorwaar een mooi initiatief!

Oude kaart 1692 Noord Friesland en Wadden

Via de website Old Maps Online kwam ik een kaart tegen, Germania Parte Occidentale, waarop het noorden van Friesland en de Wadden is afgebeeld.
De Friese plaatsen zijn voorzien van een kleine tekening van een molen.
Op de Wadden worden interessante oude namen genoemd, zoals het verdwenen eiland Busch (Bosch), en de zeegaten Scholbalg, Amelander Gat, Boomkens Gat en Stortemelks Gat.
Ook het nog niet aan Texel vastzittende Eyerlant wordt genoemd.
Bij Dokkum staat abusievelijk Dockun, met een n.
De maker van de kaart is Vicenzo Maria Coronelli, die leefde van 1650-1718.

Vernieuwde Sneuper gepresenteerd aan burgemeester Dokkum

Dinsdag 20 maart 2012 om 17.00 uur was het dan eindelijk zover: De officiële lancering van de geheel vernieuwde Sneuper, ons verenigingsblad. Uit handen van voorzitter Haije Talsma ontving burgemeester Marga Waanders van de gemeente Dongeradeel (waarvan Dokkum de hoofdplaats is) het eerste exemplaar. In de prachtige bovenzaal van het oude 'stadhuis' sprak de burgemeester lovende woorden over het levend houden van de bijzondere historische verhalen die over de regio te vertellen zijn.  
Hans Zijlstra gaf een toelichting op het hoofdverhaal in Sneuper 105, waarin het schilderij Maaltijd te Dokkum (1697) nader ontrafeld wordt.
Na het afscheid afgelopen jaar van onze eindredacteur Reinder Tolsma trad Warner Banga toe als nieuw lid van de redactie. Overigens zal redactielid Otto Vos komende jaarvergadering aftreden en is Atze Glas nieuw toegetreden, naast de al enige jaren actieve Piet de Haan. Als rots in de branding hebben we dan natuurlijk nog mede-oprichter van de vereniging Eimert Smits!
De discussie over een eenmalige uitgave in kleur van het normaliter in zwart-wit gedrukte blad op A5-formaat leidde al gauw tot de wens voor een geheel nieuwe lay-out. En aangezien Warner vaardig is met een digitaal opmaakprogramma kwamen de eerste voorstellen met een opmaak in kleur al snel op tafel. Toen bleek dat ook kostentechnisch binnen ons budget gedrukt kon worden (bij de immer flexibele drukkerij Andeko) is besloten groen licht te geven voor een totale restyling.
Het A5-formaat is A4 geworden en er is een aantal duidelijke rubrieken opgezet.
Inhoudelijk is de focus echter hetzelfde gebleven: een goede mix tussen streekhistorie en genealogie van interessante onderwerpen en families uit de regio Noordoost-Friesland.
Onze bijna 500 leden ontvangen de Sneuper in de loop van deze week (vandaag zijn ze op de post gegaan). Als u lid wilt worden kan dat nog steeds makkelijk via onze website. Voor slechts 15 euro per jaar ontvangt u, naast diverse andere voordelen, vier keer de Sneuper! Een aantal exemplaren is ook in de losse verkoop verkrijgbaar bij o.a. boekhandel Readshop in Dokkum.

Voor een uitgebreider verslag met foto's van de overhandiging van de nieuwe Sneuper zie de reportage op Waldnet.

De inhoudsopgave van Sneuper 105, maart 2012, is als volgt:
HISTORIE & STREEKGESCHIEDENIS
- Mysterie van de Maaltijd te Dokkum ontrafeld, H. Zijlstra
- Friese merklap uit Wierum, H. Bouta
- Eerste melding van gasvondst bij Engwierum (1729), T.P. Inia
GENEALOGIE & FAMILIEONDERZOEK
- Twee oude portretten ( Gasau & Rosier ), D. Bonnema
- Sjoerd Folkerts Rypperda ( deel 1 ), T. de Zeeuw
RUBRIEKEN & COLUMNS
- COLUMN: Je mutte mar hoare..., A. Hansma
- BONIFATIUSBEELDEN: Engelse musicalheld, L. de Hoop
HERALDIEK :
- Wat is heraldiek? R.J. Broersma
- Reacties op cryptische omschrijvingen, P. de Haan
INGEBOEKT: Bosatlas van de geschiedenis van NL, W. Banga
DIGITAAL, ACTUEEL & VARIA
- Website- en blognieuws, H. Zijlstra
- Onderzoek handkarren op het platteland, E. Fleurke
- Wat staat er te geschieden ( agenda )